Akompaniament organowy a jakość śpiewu zgromadzenia liturgicznego – w poszukiwaniu właściwej akcentacji aklamacji po przeistoczeniu

Mateusz Peciak

doi:10.15633/pms.2406

Autor

Mateusz Peciak Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie, Polska https://orcid.org/0009-0005-4462-715X

DOI:

https://doi.org/10.15633/pms.2406

Słowa kluczowe:

akcenty, aklamacje po przeistoczeniu, akompaniament liturgiczny, akompaniament organowy

Abstrakt

Celem akompaniamentu organowego jest pomoc zgromadzonym na liturgii wiernym w modlitwie. Dobry akompaniament powinien służyć uwypukleniu słowa. Jednak praktyka ukazana w opracowaniach aklamacji po przeistoczeniu pokazuje, że istnieją rozbieżności między słowem a muzyką, zniekształcające przekaz zawarty w tekstach liturgicznych. Badania nowych rozwiązań dotyczących sposobów akompaniowania mogą przyczynić się do wierniejszego przekazu idei zawartych w tekstach aklamacji oraz lepszego zaangażowania wiernych we wspólnotowy śpiew. W toku badań analizie porównawczej został poddany tekst aklamacji pod względem występowania akcentów. Biorąc pod uwagę pokrewieństwo między akcentem słowa a zmianą funkcji harmonicznej w akompaniamencie gregoriańskim, przeanalizowane zostały opracowania organowe akompaniamentów aklamacji „Oto wielka tajemnica wiary”. Wyniki analizy ukazują rozbieżności między stosowaniem akcentów inicjalnych a akcentami gramatycznymi tekstu. Poruszając te zagadnienia, autor wskazuje nowe rozwiązania możliwe do wykorzystania w praktyce muzyczno-liturgicznej.

Bibliografia

Białkowski M., Analiza semiologiczno-modalna w świetle praktyki wykonawczej śpiewu i akompaniamentu gregoriańskiego, w: Wybrane zagadnienia akompaniamentu liturgicznego, red. M. Kierska-Witczak, Wrocław 2012, s. 19-29 (Psalate Synetos, 1).

Cardine E., Semiologia gregoriańska, Tyniec 2008.

Ciebie, Boga, wysławiamy, red. W. Delimat, M. Tuleja, R. Tyrała, W. Zalewski, Kraków 2015, s. 52.

Hildebrand D., Koń trojański w mieście Boga, Warszawa 2013.

Hiley D., Chorał Kościoła zachodniego, Kraków 2019.

Instrukcja Konferencji Episkopatu Polski o muzyce kościelnej, 14.10.2017, https://episkopat.pl/doc/226640.Instrukcja-Konferencji-Episkopatu-Polski-o-muzyce-koscielnej.

Kongregacja Kultu Bożego, Ogólne wprowadzenie do Mszału rzymskiego, https://www.dsorzeszow.pl/files/Dokumenty-Kosciola/12._OWMR_2002.pdf (16.04.2026).

Kulikowski T., Uwagi praktyczne z zakresu harmoniki modalnej, w: Wybrane zagadnienia akompaniamentu liturgicznego, red. M. Kierska-Witczak, Wrocław 2012, s. 31-50 (Psalate Synetos, 1).

Nadolski B., Liturgika, t. 4: Eucharystia, Poznań 1992.

Nowicki J., Harmonizacje pieśni kościelnych, Toruń 2005, http://www.jerzynowicki.pl/harmonizacje/01.pdf, (15.04.2026).

Pawlak I., Muzyka liturgiczna po Soborze Watykańskim II w świetle dokumentów Kościoła, Lublin 2001.

Pietrzak R., Aklamacje po Przeistoczeniu. Harmonizacje i transkrypcje na organy. Uwagi, https://organista.archpoznan.pl/pdf/aklamacje.pdf (15.04.2026).

Popiałkiewicz Ł., Akompaniament liturgiczny, z. 1, Szczecin 2017.

Akompaniament liturgiczny. Pomoce dla uczniów Diecezjalnego Studium Organistowskiego w Legnicy, Legnica 2011, https://www.scribd.com/document/835841117/Akompaniament-liturgiczny (15.04.2026).

Sobór Watykański II, Konstytucja o liturgii świętej Sacrosanctum concilium, 4.12.1963, https://www.liturgia.krakow.pl/wp-content/uploads/2020/11/Konstytucja-o-Liturgii-%C5%9Awi%C4%99tej-Sacrosanctum-Concilium.pdf (18.04.2026).

Wysocka M., Prozodia mowy – problemy opisu, w: Logopedia artystyczna, red. B. Kamińska, S. Milewski, Gdańsk 2016, s. 213-231.

Zalewski W., Akompaniament organowy z perspektywy tradycyjnych pieśni kościelnych, https://akompaniament.upjp2.edu.pl/fcp/0PRsbBAcHKDYlLFApR0Nzd2BDYx5gGgwtJzwMXGB9RmVtZX5DKlgFEUpXbyU9URVvEAo0NA8ZJRB4SF9zYB4/_users/code_2KkwAFxsXYycrFkkmBDkkNjoAcxwnDhhkMg8/2024/akompaniament/teksty_organowe/akompaniament_organowy_z_perspektywy_tradycyjnych_piesni_koscielnych__dr_hab_witold_zalewski_prof_upjpii.pdf (14.04.2026).