Znaczenie przysłówka σήμερον (Łk 2,11) w Łukaszowym przekazie o Bożym narodzeniu
DOI:
https://doi.org/10.15633/tst.44207Słowa kluczowe:
anioł, Boże Narodzenie, dziś, pasterze, św. ŁukaszAbstrakt
Artykuł bada teologiczne i literackie implikacje słowa „dziś” w kontekście narracji o narodzinach Jezusa zawartej w Ewangelii wg św. Łukasza. Analiza opiera się na trzech głównych filarach: zagadnieniach historyczno-literackich, tradycji i redakcji, jak również na aspekcie kerygmatycznym. Artykuł wskazuje na szczególną strukturę dyptyku istniejącą w ewangelii dziecięctwa. Analizuje reakcje pasterzy na objawienie anielskie, które odzwierciedla wzór wiary i posłuszeństwa wobec Bożego planu zbawienia. Istotnym punktem opracowania jest znaczenie przysłówka σήμερον, który nie tylko określa bieżący dzień, ale również wskazuje na wypełnienie Bożych obietnic, inaugurujących nową erę zbawienia w życiu ludzkości. Powyższe opracowanie podkreśla równocześnie, że słowo „dzisiaj” w tekście Łukaszowym uzyskuje głęboki sens soteriologiczny, budując niejako most pomiędzy czasem eschatologicznym a codziennością, zapraszając czytelników do refleksji nad obecnością Jezusa w ich życiu właśnie „dziś”.
Bibliografia
Barclay W., The Gospel of Luke, Philadelphia 1976.
Bartnicki R., Ewangelia dziecięctwa Jezusa w aspekcie kerygmatycznym, „Śląskie Studia Historyczno-Teologiczne” 13 (1980), s. 203–231.
Beers V. G., The Victor journey through the Bible, Colorado Springs 1996.
Binz S. J., The infancy narratives of Jesus, Collegeville 2020.
Brown R. E., The birth of the Messiah. A commentary on the infancy narratives in the gospels of Matthew and Luke, New Haven 1999.
Fitzmyer J. A., The Gospel according to Luke (I–IX), New York 1981.
Gandenz P. T., Ewangelia według św. Łukasza, tłum. A. Gomola, G. Łaciak-Gomola, Poznań 2020.
Garland D. E., Luke, Grand Rapids 2012.
Jankowski A., Biblijna teologia czasu, Kraków 2001.
Jankowski A., Doniosłość Łukaszowej eschatologii indywidualnej, „Ruch Biblijny i Liturgiczny” 28 (1975) nr 4–5, s. 168–182.
Jelonek T., Zbawcze znaczenie Łukaszowego „dzisiaj”, „Ruch Biblijny i Liturgiczny” 28 (1975), s. 107–113.
Johnson L. T., The Gospel of Luke, Collegeville 1991.
Nowy leksykon biblijny, red. F. Kogler, Kielce 2011.
Kokoszka E., Cicha noc, święta noc, „Ateneum Kapłańskie” 179 (2022), s. 439–453.
Kowalczyk A., Geneza Ewangelii Łukasza, Pelplin 2006.
Kozyra J., Jezus Chrystus — pierworodny w historii dzieciństwa według Łukasza, „Studia Pastoralne” 10 (2014), s. 173–191.
Kubiś A., Betlejem — między teologią, historią i archeologią, „Resovia Sacra” 18–20 (2011–2013), s. 9–29.
Kudasiewicz J., Ewangelie dzieciństwa Jezusa, „Collectanea Theologica” 40 (1970), s. 161–170.
Łabuda P., Poznając Biblię. Część VIII/1: Trudne karty Biblii, Tarnów 2013.
Łabuda P., Śmierć i życie po śmierci wg Ewangelii św. Łukasza, Tarnów 2007.
Łach J., Ze studiów nad teologią Ewangelii dziecięctwa Jezusa, w: Studia z biblistyki, t. 1, Warszawa 1978, s. 155–325.
Mickiewicz F., Ewangelia według Świętego Łukasza. Rozdziały 1–11, Częstochowa 2011.
Nolland J., Luke 1:1–9:20, Dallas 2018.
Paprocki H., Jedność misterium zbawienia: Boże Narodzenie, teofania, krzyż i zmartwychwstanie, „Elpis” 2 (2000), s. 107–116, https://doi.org/10.15290/elpis.2000.02.08.
Popowski R., Wielki słownik grecko-polski Nowego Testamentu, Warszawa 1997.
Rosik M., Maryja w Łukaszowej narracji o narodzeniu Jezusa (Łk 2, 1–7), „Salvatoris Mater 4 (2002) nr 3, s. 293–304.
Rossé G., Il Vangelo di Luca. Commento esegetico e teologico, Roma 1992.
Schürmann H., Das Lukasevangelium, Freiburg 1969.
Tannehill R. C., Luke, Nashville 1996 (Abingdon New Testament Commentaries).
Urbaniak K., Domaszewicz L., Saidzka wersja Ewangelii dziecięctwa: wstęp, przekład z języka koptyjskiego, komentarz, „Studia Theologica Varsaviensia” 22 (1984) nr 2, s. 215–224.
Witkowski S., Uniwersalne znaczenie narodzin Jezusa (Łk 2, 1–20), „Polonia Sacra” 2009 nr 25, s. 171–183.
Ziaja K., Mateuszowa i Łukaszowa Ewangelia dzieciństwa — różnice, podobieństwa, przesłanie, „Scriptura Sacra” 20 (2016), s. 41–55.
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2025 Michał Rosa
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.
Autorzy publikujący w czasopiśmie udzielają jego wydawcy zgody o następującej treści:
- Autor zachowuje autorskie prawa majątkowe do utworu, a jednocześnie udziela wydawcy czasopisma zgody na jego pierwszą publikację w wersji drukowanej i wersji online na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe oraz zgody na wykonywanie opracowań, w tym przekładów.
- Autor ma możliwość udzielania zgody niewyłącznej na opublikowanie utworu w wersji, która ukazała się w czasopiśmie (np. zamieszczenia go w repozytorium instytucjonalnym lub opublikowania w książce), wraz z informacją o jego pierwszej publikacji w czasopiśmie.
- Autor może umieścić swój utwór online (np. w repozytorium instytucjonalnym lub na swojej stronie internetowej) jeszcze przed zgłoszeniem utworu do czasopisma.
