"Nieszczęsna płodność". Geneza problemu i odpowiedź personalistyczna

Abstrakt

W kulturze współczesnej, zdominowanej przez myślenie indywidualistyczne i naturalistyczne, problem ludzkiej cielesności i płodności podsiada specyficzne rozumienie. Wydaje się, że mamy do czynienia ze swoistą celebracją kultury ciała. Wiele fenomenów społecznych potwierdzałoby to przypuszczenie. Tezą, którą tutaj jednak się stawia, jest twierdzenie, że w istocie mamy do czynienia nie z kultem naturalności i cielesności, ale z dystansowaniem się do tego, co naturalne i z zapomnieniem o sferze cielesnej: o jej symbolice, głębszym znaczeniu i jej właściwych funkcjach. Problemem nie jest docenianie czy przecenianie wartości ciała i waloryzacja ludzkiej witalności i płodności, ale ich degradacja i instrumentalizacja. Wynika to zasadniczo z błędnego filozoficznie rozumienia człowieka, powodowanego zasadniczo przez ograniczenie perspektywy poznawczej, co jest typowe dla stanowiska materialistycznego (naturalistycznego) i idealistycznego. Odpowiedź personalistyczna na tę sytuację polega przede wszystkim na zmianie spojrzenia na osobę ludzką, na jej cielesność i wrodzone skłonności. Integralne spojrzenie na osobę ludzką pozwala na odkrycie tego, co jest w niej naturalne i stanowi część życia osobowego. Osoba, jako istota cielesno-duchowa, jest również swoim własnym ciałem, a przynależny jej dynamizm płodności nie ma charakteru kłopotliwej przypadłości, ale jest wielkim darem w relacjach osobowych i w szczytnym zadaniu przekazywania ludzkiego życia.