Mercenary and townsman: The relationship between the commanders of Plaveč castle and the town of Bardejov, 1453–1456
DOI:
https://doi.org/10.15633/fhc.31201Keywords:
Bardejov, mercenaries, Plaveč Castle, Upper Hungary, conflictsAbstract
The aim of the article is to explore the mentality of 15th-century professional soldiers, with particular emphasis on their approach to resolving conflicts and building neighborly relations. The study focuses on the case of two commanders of Plaveč Castle – Jakub Cielę of Paniów and Klemens of Wojcieszyce – and their relationships with the town council of Bardejov. Letters preserved in the Bardejov town archives provide valuable insight into this case. The correspondence was written in the vernacular and is quite colloquial in tone. Both mercenaries presented extremely different attitudes towards emerging disputes and tensions. Jakub Paniewski quickly destroyed his relationship with the town council, making no effort to defuse the conflict. Klemens of Wojcieszyce, by contrast, adopted a proactive and diplomatic approach to de-escalating the conflict. Interestingly, both attitudes were met with a moderate reaction from their superior, Piotr Komorowski.
References
Źródła
Středověké listy ze Slovenska. Sbírka listů a listin, psaných jazykem národném, vydal V. Chaloupecký, Praha 1937.
Ugoda Komorowskiego Piotra z Osvaldem z Rozgony, Magyar Nemzeti Levéltár, Diplomatikai Levéltár, DL 15307, 24.12.1454, rkp. na pergaminie, brak paginacji, https://archives.hungaricana.hu/en/charters/168949/ (25.10.2025).
Opracowania
Aksamit z Lideřovic, Petr, w: Biografický slovník českých zemí [online], Historický ústav AV ČR, https://biography.hiu.cas.cz/wiki/index.php?curid=83408 (08.08.2025).
Bartl J., Vzťah Jána Jiskru a Jána Huňadyho, w: Husiti na Slovensku. Zborník príspevkov z konferencie pri príležitosti 550. výročia bitky pri Lučenci, ed. I. Kaczarová, Lučenec 2001, s. 69–78.
Dąbrowski J., Władysław I Jagiellończyk na Węgrzech (1440–1444), Warszawa 1922.
Dvořákova D., Alžbeta Luxemburská, Žigmundova dcéra v rokoch 1438–1442, „Historie – Otázky – Problemy” 3 (2011) č. 2, s. 143–159.
Faist M., Jan Jiskra z Brandýsa na vrcholu moci 1445–1451, „Historica Olomucensia” 48 (2015), s. 43–67, https://doi.org/10.5507/ho.2015.002.
Faist M., Jan Jiskra z Brandýsa: zachránce uherského trůnu Ladislava Pohrobka 1440–1445, „Historica Olomucensia” 46 (2014), s. 13–38.
Fedorčáková M., „Vy zly a nespravedlivy lvde Bardiowci”. Mesto Bardejov v boji proti zbojníkom v 15. storoči, „Theatrum historiae” 2015 č. 16, s. 25–37.
Gácsová A., Boje Mateja I. proti Jánovi Jiskrovi z Brandýsa a bratríkom v rokoch 1458–1467, „Historický Časopis” 1977 č. 25, s. 187–216.
Goliński M., Żebracy: XV-wieczne bractwo żołnierskie i jego historiograficzne kreacje, Kraków 2023.
Grabarczyk T., Jazda zaciężna Królestwa Polskiego w XV wieku, Łódź 2015.
Grabarczyk T., Piechota zaciężna Królestwa Polskiego w XV wieku, Łódź 2000.
Jurok J., Vyzařování moravského husitství do Slezska, Slovenska a Rakouska, w: Husiti a bratríci na Slovensku, zostavovateľ P. Žarnovský, Červený Kláštor–Kežmarok–Stará Ľubovňa 2016.
Jurok J., Čeští husitští a katoličtí kondotiéři z Moravy na Slovensku v 15. století (období bratříků), “Vojenská história” 9 (2005) č. 4, s. 3–15.
Kartous P., Habsbursko-jagelovské dvojvládie v Uhorsku v rokoch 1440–1444. Začiatky Jiskrovej vojenskej činnosti na území Slovenska, „Historické štúdie” 24 (1980), s. 225–231.
Krajewski K., Jeszcze raz w sprawie działalności Piotra i Mikołaja Komorowskich na Górnych Węgrzech w XV wieku, „Średniowiecze Polskie i Powszechne” 13 (2021), s. 133–160, https://doi.org/10.31261/SPiP.2021.17.07.
Kurtyka J., Leśnica, w: Słownik historyczno-geograficzny ziem polskich w średniowieczu, s. 556, edycja elektroniczna (10.05.2025).
Leszczyńska-Skrętowa Z., Małoszów, w: Słownik historyczno-geograficzny ziem polskich w średniowieczu, s. 61, edycja elektroniczna (10.05.2025).
Letz R., Slovenský národný a politický mýtus Dlhá cesta dejinami, „Slavica Slovaca” 58 (2023) č. 2, s. 391–410, https://doi.org/10.31577/SlavSlov.2023.2.22.
Letz R., Slovenské územie v historickom kontexte, Martin 2017.
Novák Á., Opportunities and challenges in researching the political and military history of the Upper Regions, w: Mercenaries and Crusaders, ed. by A. Bárány, Debrecen 2024, s. 301–315 (Memoria Hungariae, 15).
Papajík D., Ladislav Pohrobek (1440-1457). Uherský a český král, České Budějovice 2016.
Segeš V., Hlavné črty stredovekého vojenstva so zreteľom na husitov a bratríkov, w: Husiti a bratríci na Slovensku, zostavovateľ P. Žarnovský, Červený Kláštor–Kežmarok–Stará Ľubovňa 2016, s. 22–28.
Špirko J. Husiti, jiskrovci a bratríci v dejínách Spiša, Spišská Kapitula 1937.
Sroka S. A., Budżet miasta Bardiowa w XV w., „Roczniki Dziejów Społecznych i Gospodarczych” 70 (2010), s. 101–112.
Sroka S. A., Średniowieczny Bardiów i jego kontakty z Małopolską, Kraków 2010.
Sroka S. A., Znaczenie archiwum w Bardiowie dla badań nad średniowieczną Małopolską, „Studia Historyczne” 48 (2005) nr 3–4, s. 347–354.
Szybkowski S., Kasztelan konarski Maciej Kleńtop (Kleintopf) i jego krąg rodzinny, „Średniowiecze Polskie i Powszechne” 4 (2007), s. 225–235.
Szybkowski S., Służba najemna zaciężna i dowódcza jako droga do awansu społecznego polskiej szlachty późnośredniowiecznej. Studium kilku pozytywnych przypadków, „Studia z Dziejów Średniowiecza” 27 (2024), s. 357–381.
Żabiński G., Działalność braci Piotra i Mikołaja Komorowskich na Górnych Węgrzech w latach 1440–1457 (w świetle badań w Archiwum Bardowskim), „Studia Historyczne” 43 (2000) nr 1, s. 3–25.
Żabiński G., Działalność braci Piotra i Mikołaja Komorowskich na Górnych Węgrzech w okresie rządów Macieja Korwina, „Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Jagiellońskiego. Prace Historyczne” 2001 z. 128, s. 79–92.
Żabiński G., Uwagi dotyczące niektórych aspektów pobytu wojsk Jana Jiskry oraz bratczyków na górnych Węgrzech w XV wieku, „Prace Historyczne” 1999 z. 126, s. 31–58.
Downloads
Published
Issue
Section
License
Copyright (c) 2025 Karol Krajewski
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
Authors who publish with this journal agree to the following terms:
- Authors retain the copyright and full publishing rights without restrictions, and grant the journal right of first publication with the work simultaneously licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License that allows others to share the work with an acknowledgement of the work's authorship and initial publication in this journal.
- Authors are able to enter into separate, additional contractual arrangements for the non-exclusive distribution of the journal's published version of the work (e.g., post it to an institutional repository or publish it in a book), with an acknowledgement of its initial publication in this journal.
- Authors are permitted and encouraged to post their work online (e.g., in institutional repositories or on their website) prior to and during the submission process, as it can lead to productive exchanges, as well as earlier and greater citation of published work (See The Effect of Open Access).
