Sprawowanie sakramentu namaszczenia chorych jako przestrzeń głoszenia Ewangelii. Rzeczywistość — możliwości — perspektywy
DOI:
https://doi.org/10.15633/ps.30301Słowa kluczowe:
choroba, ekumenizm, głoszenie Ewangelii, namaszczenie chorychAbstrakt
Niniejszy artykuł jest próbą ukazania potencjału celebracji sakramentu namaszczenia chorych (a w szerszym ujęciu posługi duchowej wobec chorych) jako przestrzeni do głoszenia Ewangelii. Zagadnienie to rozwinięto na trzech poziomach: najpierw postawiona zostanie diagnoza stanu obecnego praktyki namaszczenia chorych, następnie zaprezentowany zostanie potencjał pastoralny istniejących już możliwości, by w końcu ukazać dalsze perspektywy wykorzystania posługi sakramentem namaszczenia do głoszenia Ewangelii zbawienia. Analiza ta pokazuje, jak w praktyce jest to mało odkryte zagadnienie, które zawiera w sobie ogromne, niewykorzystane możliwości w wielu obszarach. Jednak, jak wykazano, uruchomienie tego potencjału jest możliwe w pełni jedynie na bazie właściwej, integralnej teologii, zakorzenionej w posoborowej wizji tego sakramentu jako adresowanego do chorych, a nie jedynie umierających.
Bibliografia
Alternative futures for worship, vol. 7: Anointing of the sick, ed. P. E. Fink, Collegeville 1987.
Barber M. P., The Bible and the anointing of the sick. Healing in Christ, Grand Rapids 2025.
Benedykt XVI, Posynodalna adhortacja apostolska Verbum Domini, 30.09.2010.
Cessario R., The seven sacraments of the Catholic Church, Grand Rapids 2023.
Common worship: Ministry to the sick, London 2000.
Divine worship. Pastoral care of the sick and dying, London 2020.
Duesberg H., Ökumenische Zusammenarbeit im Krankenhaus, w: Handbuch der Krankenhausseelsorge, Hrsg. M. Klessmann, Göttingen 2013, s. 296–307.
Euchologion, t. 1, Warszawa 2016.
Feingold L., Touched by Christ. The sacramental economy, Steubenville 2023.
Froniewski J., Możliwości i perspektywy ekumenicznej posługi duchownych wobec chorych w warunkach hospitalizacji, „Ekonomia — Wroclaw Economic Review” 23 (2017) no. 4, s. 125–137, https://doi.org/10.19195/2084-4093.23.4.10.
Ilo S. Chu, Schmerz und Leid: Trost finden in einer lebendigen Kirche, „Concilium” 61 (2025) H. 5, s. 499–507, https://doi.org/10.5771/0588-9804-2025-5.
Jordahn O., Erneuerung der Feier der Krankensegnung und Krankensalbung in ökumenischer Perspektive, w: Sakramente ökumenisch feiern. Vorüberlegungen für die Erfüllung einer Hoffnung. Zum 75. Geburtstag von Theodor Schneider, Hrsg. D. Sattler, G. Wenz, Mainz 2005, s. 445–466.
Kahle M., Die Sakramentalien im Allgemeinem, w: Die Sakramentalien, Hrsg. M. Stickelbroeck, Kisslegg-Immenried 2025, s. 11–64.
Katechizm Kościoła katolickiego, Poznań 2002.
Klessmann M., Die prophetische Dimension der Seelsorge im Krankenhaus, w: Handbuch der Krankenhausseelsorge, Hrsg. M. Klessmann, Göttingen 2013, s. 283–295.
Kodeks prawa kanonicznego. Stan prawny na dzień 18 maja 2022 roku. Zaktualizowany przekład na język polski, Poznań 2022.
Kwiatkowski D., Gli effetti del sacramento degli infermi secondo l’Ordo Unctionis Infirmorum e il Catechismo della Chiesa Cattolica. In riferimento alle fonti storiche e liturgiche, Roma 1998.
Łabuda P., „Wielu chorych namaszczali olejem i uzdrawiali” (Mk 6, 13), w: Sakramenty Kościoła: sakramenty uzdrowienia, sakramenty w służbie komunii, red. P. Łabuda, Tarnów 2019, s. 111–124.
Łanoszka M., Choroba i uzdrowienie (namaszczenie chorych) w ekonomii zbawienia Starego Testamentu — Pięcioksiąg, w: Sakramenty Kościoła: sakramenty uzdrowienia, sakramenty w służbie komunii, red. P. Łabuda, Tarnów 2019, s. 83–91.
Larchet J.-C., Terapia chorób duchowych. Wstęp do tradycji ascetycznej Kościoła prawosławnego, tłum. N. Aleksiejuk, Hajnówka 2013.
Lüssi W., Von Nebeneinander zum Miteinander. Non-formale Bildung mit ökumenischer Weite, w: Ökumenisch lernen — Ökumene lernen. Perspektiven für Religionsunterricht und kirchliche Handlungsfelder, Hrsg. N. Ottiger, E. Ebel, C. Höger, Zürich 2024, s. 247–266.
Merlino J. I., Raman A., Health care’s service fanatics: How the Cleveland Clinic leaped to the top of the patient-satisfaction surveys, „Harvard Business Review” 91 (2013) no. 5, s. 108–116.
Meyendorff P., The anointing of the sick, Crestwood 2009.
Morrill B. T., Divine worship and human healing. Liturgical theology at the margins of life and death, Collegeville 2009.
Müller G. L., Chrystologia — nauka o Jezusie Chrystusie, tłum. W. Szymona, Kraków 1998.
Nicolas J.-H., Catholic dogmatic theology — a synthesis. Book 3: On the Church and the Sacraments, transl. M. K. Minerd, Washington 2024.
Ostrzyżek A., Marcinkowski J. T., Biomedyczny versus holistyczny model zdrowia a teoria i praktyka kliniczna, „Problemy Higieny i Epidemiologii” 93 (2012) nr 4, s. 682–686.
Pacjent „inny” wyzwaniem opieki medycznej, red. E. Krajewska-Kułak, A. Guzowski, G. Bejda, A. Lankau, Poznań 2016.
Pismo Święte Nowego Testamentu, przekład z jęz. oryg. zespół biblistów polskich z inicjatywy benedyktynów tynieckich (Biblia Tysiąclecia), Poznań 2014.
Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu (Biblia Poznańska), Poznań 1994.
Proprium Ordinis Praedicatorum. Documenta II: Ordo unctionis infirmorum eorumque spiritualis curae, Roma 2008.
Revel J.-Ph., Traité des sacrements, t. 6: L’onction des malades. Rédemption de la chair et par la chair, Paris 2009.
Rieger H.-M., Gesundheit. Erkundungen zu einem menschenangemessenen Konzept, Leipzig 2013.
Sailer-Pfister S., Gesundheit — die neue Religion? Zu den Heil(ung)sversprechen der Gesundheitsgesellschaft, w: Gesundheit — das höchste Gut? Anfragen aus Theologie, Philosophie und Pflegewissenschaft, Hrsg. I. Proft, H. Zaborowski, Freiburg im Br. 2019, s. 117–139.
Sakramenty chorych. Obrzędy i duszpasterstwo, Katowice 2021.
Sambor P., Sakrament namaszczenia chorych, w: Znaki Tajemnicy. Sakramenty w teorii i praktyce Kościoła, red. K. Porosło, R. J. Woźniak, Kraków 2018, s. 419–455.
Sobór Watykański II, Konstytucja dogmatyczna o Kościele Lumen gentium, 21.11.1964.
Sobór Watykański II, Konstytucja o liturgii świętej Sacrosanctum concilium, 4.12.1963.
Stefański J., Sakrament chorych w dziejach i życiu Kościoła, Gniezno 2000.
Stefański J., Sakrament chorych w reformie Soboru Watykańskiego II. Studium liturgiczno-teologiczne, Gniezno 2024.
Stice R., Understanding the sacraments of healing: A rite-based approach, Chicago 2015.
Surżykiewicz J., Krankensalbung ein Zeichen der Zuwendung und Heilszusage: vorläufige Ergebnisse einer Studie, „Teologia i Moralność” 14 (2019) nr 1, s. 139–179, https://doi.org/10.14746/tim.2019.25.1.9.
The United Methodist book of worship, Nashville 1992.
Twelftree G. H., Jezus z czwartej Ewangelii — uzdrowiciel przynoszący życie od Boga, tłum. M. i J. Szela, „Wrocławski Przegląd Teologiczny” 31 (2023) nr 1, s. 23–42. https://doi.org/10.34839/wpt.2023.31.1.23-42.
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2026 Jacek Froniewski
Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.
Autorzy publikujący w czasopiśmie udzielają jego wydawcy zgody o następującej treści:
- Autor zachowuje autorskie prawa majątkowe do utworu, a jednocześnie udziela wydawcy czasopisma zgody na jego pierwszą publikację w wersji drukowanej i wersji online na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe oraz zgody na wykonywanie opracowań, w tym przekładów.
- Autor ma możliwość udzielania zgody niewyłącznej na opublikowanie utworu w wersji, która ukazała się w czasopiśmie (np. zamieszczenia go w repozytorium instytucjonalnym lub opublikowania w książce), wraz z informacją o jego pierwszej publikacji w czasopiśmie.
