Strategie obecności. Wlastimil Hofman w polu sztuki polskiej do 1939 roku
DOI:
https://doi.org/10.15633/fhc.32112Słowa kluczowe:
instytucje artystyczne, pole sztuki, strategie artystyczne, sztuka polska XX wieku, Wlastimil Hofman, wystawiennictwoAbstrakt
Wlastimil Hofman (1881–1970) przez niemal całą swoją twórczość i w czasach współczesnych był artystą marginalizowanym przez krytykę i historię sztuki. Mimo to zbudował wieloletnią karierę artystyczną, regularnie wystawiając swoje prace w kraju i zagranicą oraz znajdując na nie nabywców ze środowisk arystokratycznych, mieszczańskich i instytucjonalnych. Artykuł jest poświęcony omówieniu różnych strategii, które pozwoliły mu na trwałą obecność na polu sztuki – przede wszystkim intensywnej aktywności wystawienniczej, konsekwentnej wierności wypracowanemu stylowi, umiejętnemu budowaniu poprzez wybory tematyczne i autoprezentację wizerunku „polskiego” artysty, mimo czeskiego pochodzenia. Hofman aktywnie uczestniczył też w licznych ugrupowaniach krajowych i zagranicznych, budując osobisty prestiż oraz sieć kontaktów. Jego przypadek ukazuje, jak konsekwentne strategie obecności w polu sztuki mogły zapewnić trwałą pozycję artysty nawet bez innowacyjności czy wybitnego talentu.
Bibliografia
Bołdok S., Antykwariaty artystyczne, salony i domy aukcyjne. Historia warszawskiego rynku sztuki w latach 1800–1950, Warszawa 2004.
Bunikiewicz W., Wlastimil Hofman (w 25-lecie twórczości). Wystawa w Salonie Garlińskiego, „Bluszcz” 21.04.1928, nr 17, s. 12–14.
Ch., Związek „zer”, „Świat. Pismo tygodniowe ilustrowane” 7.11.1908, nr 45, s. 3–6.
Czajkowski B., Portret z pamięci, Wrocław 1971.
Czapska-Michalik M., Wlastimil Hofman (1881–1970), Warszawa 2007.
Dusza E., Malarz zapomnianego pejzażu, Jelenia Góra 2023.
Geron M., Formiści. Twórczość i programy artystyczne, Toruń 2015.
Geron M., Grupa Pięciu (1905–1908), w: Sztuka lat 1905–1923. Malarstwo – rzeźba – grafika – krytyka artystyczna, red. M. Geron, J. Malinowski, Toruń 2006, s. 10–17.
Juszczak W., Wojtkiewicz i Nowa Sztuka, Kraków 2000.
Katalog wystawy jubileuszowej MCMXIV: I Salon Wiosenny: otwarcie XVI maja, Kraków 1914.
Kurpios S., Malarstwo religijne Wlastimila Hofmana, Kraków 2006.
Lewakowska Z., Wlastimil Hofman u siebie i o sobie, „Kurier Literacko-Naukowy” 1928 nr 39, s. 2.
Mehofferowa J., Towarzystwo Artystów Polskich „Sztuka” i inne zrzeszenia artystyczne i wystawy oraz materiał ilustracyjny dotyczący twórczości Józefa Mehoffera z lat 1897–1939, rękopis, 1897–po 1946, mikrofilm, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław, sygn. Mf 3929.
Morelowski M. (przedm.), Album wystawy zbiorowej dzieł Wlastimila Hofmanna z okazji jubileuszu 25-letniej pracy artysty: 1902–1927, Kraków 1928.
Myślińska A., Konkurs na malowidła do sali Sejmu w Warszawie (1929) w świetle polityki artystycznej i propagandowej II Rzeczypospolitej, „Quart” 2015, nr 1 (35), s. 43.
Niewiadomski E., Malarstwo polskie XIX i XX wieku, Warszawa 1926.
Obrazy Wlastimila Hofmana z kolekcji polskich i czeskich. Obrazy Wlastimila Hofmana s polských a Českých sbírek. Bilder Wlastimil Hofmans aus Polnischen und Tschechischen Sammlungen, red. A. Sikora-Firszt, Jelenia Góra 2003.
Papiery Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych we Lwowie: listy od różnych osób i instytucji z lat 1884–1919. Lit. Ho–Jani, mikrofilm, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław, sygn. Mf 2017.
Polskie życie artystyczne w latach 1915–1939 [t. 2], red. A. Wojciechowski, Wrocław–Warszawa 1974.
Prokesch W., Wlastimil Hofmann, Kraków 1919.
Rutkowski S., Dwa konkursy, „Polska Zbrojna” 20.11.1929, nr 318, s. 6.
Smarek Mazurkiewicz S. [Stanisław Marek Mazurkiewicz], O twórczości malarskiej Vlastimila Hofmanna (Z okazji jubileuszu 30-lecia pracy artystycznej), „Gazeta Malarska” 5 (1932) nr 12, s. 9–11.
Sprawozdanie Dyrekcyi Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych w Krakowie z czynności za rok 1902, Kraków 1903.
Sprawozdanie Dyrekcyi Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych w Krakowie z czynności za rok 1905, Kraków 1906.
Sprawozdanie Dyrekcyi Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych w Krakowie z czynności za rok 1910, Kraków 1911.
Sprawozdanie Zarządu Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych w Krakowie z czynności za rok 1911, Kraków 1912.
Sprawozdanie Komitetu Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych za rok 1938, Warszawa 1939.
Wolniewicz-Mierzwińska E., Wlastimil Hofman – twórczość do roku 1939, w: Dzieła czy kicze, red. E. Grabska, T. S. Jaroszewski, Warszawa 1981, s. 387–497.
Wolniewicz-Mierzwińska E., Sylwetka Wlastimila Hofmana w świetle jego pamiętnika, „Biuletyn Historii Sztuki” 41 (1979) nr 3, s. 263–274.
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Prawa autorskie (c) 2026 Emilia Kiecko

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.
Autorzy publikujący w czasopiśmie udzielają jego wydawcy zgody o następującej treści:
- Autor zachowuje autorskie prawa majątkowe do utworu, a jednocześnie udziela wydawcy czasopisma zgody na jego pierwszą publikację w wersji drukowanej i wersji online na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe oraz zgody na wykonywanie opracowań, w tym przekładów.
- Autor ma możliwość udzielania zgody niewyłącznej na opublikowanie utworu w wersji, która ukazała się w czasopiśmie (np. zamieszczenia go w repozytorium instytucjonalnym lub opublikowania w książce), wraz z informacją o jego pierwszej publikacji w czasopiśmie.