Kościół we współczesnej debacie na temat eutanazji i samobójstwa wspomaganego

Autor

DOI:

https://doi.org/10.15633/ps.30306

Słowa kluczowe:

etyka katolicka, eutanazja, legalizacja, opieka paliatywna, samobójstwo wspomagane, śmierć, uporczywa terapia

Abstrakt

Debata wokół eutanazji i samobójstwa wspomaganego ujawnia głębokie napięcie między dążeniem do maksymalnej autonomii jednostki a przekonaniem o nienaruszalnej wartości ludzkiego życia. Procesy legalizacyjne zachodzące w części państw europejskich i pozaeuropejskich, działalność środowisk proeutanatycznych oraz intensywna obecność tematu w mediach sprawiają, że dyskusja ta nie ma już wyłącznie charakteru teoretycznego, lecz bezpośrednio wpływa na systemy prawne, praktykę medyczną i świadomość społeczną. W tym kontekście stanowisko Kościoła katolickiego pozostaje wyraźne i konsekwentne. Sprzeciw wobec eutanazji i samobójstwa wspomaganego wynika z przekonania o godności osoby ludzkiej, której życie od poczęcia do naturalnej śmierci ma wartość niezależną od stanu zdrowia czy poziomu cierpienia. To Bóg jest Panem życia i śmierci. Jednocześnie Kościół odróżnia eutanazję od rezygnacji z uporczywej terapii, dopuszczając odstąpienie od środków nadzwyczajnych, gdy nie przynoszą one proporcjonalnych korzyści. W tym świetle rozwój opieki paliatywnej i hospicyjnej jawi się jako istotna odpowiedź na dramat cierpienia proponująca towarzyszenie choremu zamiast przyspieszania jego śmierci.

 

Bibliografia

Aktive, passive und indirekte Sterbehilfe — was heißt das?, NDR, 19.11.2025, https://www.ndr.de/kultur/Sterbehilfe-Was-ist-in-Deutschland-strafbar-und-was-ist-erlaubt,sterbehilfe386.html (12.01.2026).

Battin M., van der Heide A., Ganzini L., van der Wal G., Onwuteaka-Philipsen B. D., Legal physician–assisted dying in Oregon and the Netherlands: Evidence concerning the impact on patients in „vulnerable” groups, „Journal of Medical Ethics” 33 (2007) nr 10, s. 591–597, https://doi.org/10.1136/jme.2007.022335.

Cheng M., Wang A., Private forums show Canadian doctors struggle with euthanizing vulnerable patients, AP News, 16.10.2024, https://apnews.com/article/euthanasia-ethics-canada-doctors-nonterminal-nonfatal-cases-dfe59b1786592e31d9eb3b826c5175d1 (10.01.2026).

Cohen-Almagor R., Euthanasia in the Netherlands, Springer Dordrecht 2004.

Dierickx K., Deliens L., Cohen J., Chambaere K., Euthanasia for people with psychiatric disorders or dementia in Belgium: analysis of officially reported cases, “BMC Psychiatry” 17 (2017) artykuł nr 203, https://doi.org/10.1186/s12888-017-1369-0.

Dziedzic J., Eutanazja, w: Encyklopedia bioetyki, red. A. Muszala, Radom 2005, s. 153–159.

Franciszek, Encyklika Laudato si’, 24.05.2015.

Franciszek, Lekarz nie może nigdy opuścić chorego. Przesłanie do uczestników regionalnego europejskiego spotkania poświęconego kwestii końca życia, Watykan, 07.11.2017, https://opoka.org.pl/biblioteka/W/WP/franciszek_i/przemowienia/koniec_zycia_07112017 (09.01.2026).

Ganzini L., Nelson H. D., Schmidt T. A., Kraemer D. F., Delorit M. A., Lee M. A., Physicians’ experiences with the Oregon death with dignity act, „New England Journal of Medicine” 342 (2000) nr 8, s. 557–563, https://doi.org/10.1056/NEJM20000224342080.

Hodel M. A., Hoff P., Irwin S. A, Biller-Andorno N., Riese F., Trachsel M., Attitudes toward assisted suicide requests in the context of severe and persistent mental illness: A survey of psychiatrists in Switzerland, „Palliative and Supportive Care” 17 (2018), s. 621–627.

Jan Paweł II, Encyklika Evangelium vitae o wartości i nienaruszalności ludzkiego życia, 25.03.1995.

Jan Paweł II, List apostolski o chrześcijańskim sensie ludzkiego cierpienia Salvifici doloris, 11.02.1984.

Katechizm Kościoła katolickiego, Poznań 1994.

Kongregacja Nauki Wiary, Deklaracja o eutanazji Iura et bona, 5.05.1980.

Kongregacja Nauki Wiary, List Samaritanus bonus o opiece nad osobami w krytycznych i końcowych fazach życia, 22.09.2020.

Kongregacja Nauki Wiary, Odpowiedzi na pytania Konferencji Episkopatu USA dotyczące sztucznego odżywiania i nawadniania, 01.08.2007, https://www.vatican.va/roman_curia/congregations/cfaith/documents/rc_con_cfaith_doc_20070801_risposte-usa_pl.html (09.01.2026).

Mroz S., Deliens L., Cohen J., Chambaere K., Developments under assisted dying legislation: The experience in Belgium and other countries, „Deutsches Ärzteblatt International” 119 (2022), s. 829–835, https://doi.org/10.3238/arztebl.m2022.0378.

Papieska Rada do spraw Służby Zdrowia, Karta Pracowników Służby Zdrowia, Watykan 1995.

Pereira J., Legalizing euthanasia or assisted suicide: The illusion of safeguards and controls, „ Current Oncology” 18 (2011) nr 2, s. 38–45, https://doi.org/10.3747/co.v18i2.883.

Pie XII, Réponses à trois questions religieuses et morales concernant l’analgésie, 24.02.1957, “Acta Apostolicae Sedis” 49 (1957), s. 129–147.

Raus K., The extension of Belgium’s euthanasia law to include competent minors, „Journal of Bioethical Inquiry” 13 (2016) nr 2, s. 305–331, https://doi.org/10.1007/s11673-016-9705-5.

Regional Euthanasia Review Committees, Annual Report 2022, https://english.euthanasiecommissie.nl/site/binaries/site-content/collections/documents/annual-reports/archive/annual-report/annual-reports/RTE_JV2022_ENGELS.pdf (09.01.2025).

Ślipko T., Życie i płeć człowieka. Przedmałżeńska etyka seksualna. Etyczny problem samobójstwa, Kraków 1978.

Sułko P., Problemy moralne dotyczące odżywiania i nawadniania terminalnie chorych w uporczywej terapii, Kraków 2025.

Tomasz z Akwinu, Suma teologiczna, I.

Vañó L. F., Sanchís-López A., Arce-Recatalá C., Comparative legal and bioethical erspectives on euthanasia and assisted suicide: a systematic review of european frameworks, “BMC Medical Ethics” 27 (2026), artykuł nr 97, https://doi.org/10.1186/s12910-026-01410-w.

Wach B., Argumenty w sporze o legalizację eutanazji i wspomaganego samobójstwa, cz. 1, „Analiza i Egzystencja” (2018) nr 42, s. 95–113, https://doi.org/10.18276/aie.2018.42-05.

World Health Organization, Palliative care, 5.08.2020, https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/palliative-care (09.01.2026).

Pobrania

Opublikowane

2026-09-30

Numer

Dział

Artykuły

Jak cytować

Dziedzic, J. (2026). Kościół we współczesnej debacie na temat eutanazji i samobójstwa wspomaganego. Polonia Sacra, 30(3), 117-136. https://doi.org/10.15633/ps.30306

Podobne artykuły

11-20 z 53

Możesz również Rozpocznij zaawansowane wyszukiwanie podobieństw dla tego artykułu.